Με εξαφάνιση απειλούνται οι φοίνικες της Κέρκυρας

 

                                                                  Του Σπύρου Σαλβάνου

              Ήδη το 2005 άρχισαν να ξεραίνονται οι πρώτοι φοίνικες στη Κρήτη και γρήγορα διαπιστώθηκε ότι η αιτία του φαινομένου οφειλόταν στη σχετική δράση του νεοαφιχθέντος  στη Μεγαλόνησο, κόκκινου σκαθαριού, ενός ρυγχωτού εντόμου, του οποίου το μήκος ξεκινάει από 3 και φθάνει έως και τα 5 εκατοστά του μέτρου.

PALM1Πρόκειται για ένα έντομο των τροπικών χωρών της νότιας Ασίας και η πρώτη αναφορά σ’ αυτό έγινε το 1891 στην Ινδία. Το 1985, προερχόμενο προφανώς από την Ινδία, εμφανίσθηκε στην αραβική χερσόνησο και το 1992 έκανε την εμφάνισή του στην Αίγυπτο απ’ όπου το 1993 μεταφέρθηκε με τις εισαγωγές φοινικοειδών στην Ισπανία. Θέμα χρόνου ήταν πλέον να εξαπλωθεί αρχικά και στις  υπόλοιπες μεσογειακές χώρες και στη συνέχεια σε όλη την Ευρώπη. Στην Ελλάδα εισήχθη προφανώς απευθείας από την Αίγυπτο το 2004 με τις εισαγωγές Φοινίκων από τη χώρα αυτή για τους Ολυμπιακούς Αγώνες.

Ως μη ειδικοί, αντλούμε χάριν της ενημέρωσης των αναγνωστών, κάποια σημαντικά στοιχεία για το κόκκινο σκαθάρι από σχετικές αναρτήσεις στο Διαδίκτυο: Το κόκκινο σκαθάρι έχει εξαιρετικές δυνατότητες πτήσης. Κάθεται στο “στέμμα” του φοίνικα και γεννά τα αυγά του στα πιο τρυφερά και καινούρια φύλλα. Όταν τα αυγά ανοίξουν, οι προνύμφες – σκουλήκια εισέρχονται στο δέντρο και τα κλαδιά και τρέφονται από τους ιστούς του. Το μήκος των στοών που ανοίγουν μπορεί να είναι ως και μερικά μέτρα και η διαδικασία είναι τόσο θορυβώδης που μπορείς να ακούσεις το δέντρο να “τρίζει” από το μάσημα, αν ακουμπήσεις το αυτί σου πάνω του. Κάποια στιγμή οι προνύμφες φτιάχνουν ένα κουκούλι με υλικά από το φοίνικα, μπαίνουν μέσα, μεταμορφώνονται σε σκαθάρι, ανοίγουν το κουκούλι και πετούν προς ανεύρεση συντρόφου για ζευγάρωμα. Στο διάστημα αυτό έχουν προκαλέσει με την απίστευτη βουλιμία τους, τεράστιες, μη αναστρέψιμες ζημιές στο δέντρο. Το κόκκινο σκαθάρι μπορεί να γεννήσει από 200 έως 250 αυγά που εκκολάπτονται ταχύτατα, σε χρόνο από δύο έως και πέντε ημέρες. Το έντομο έχει 3-4 γενιές το χρόνο.

Ο φοίνικας μετά την προσβολή, αν δεν υπάρξει κάποια άμεση ενδεδειγμένη αντιμετώπιση, αρχίζει σιγά-σιγά να ξεραίνεται. Τα ξερά κλαδιά του γέρνουν και σχηματίζουν μια αποκρουστική ομπρέλα, ενώ το υγρό ακόμα εσωτερικό του κορμού του φιλοξενεί χιλιάδες σκουλήκια, από τα οποία θα προέλθουν χιλιάδες νέα σκαθάρια που θα επιτεθούν στα υπόλοιπα (εναπομείναντα) φοινικοειδή της περιοχής.

Μέτρα για την αντιμετώπιση του φαινομένου έχουν πάρει σε όλη σχεδόν την Ελλάδα  οι αρμόδιοι φορείς και οι κάτοικοι των πληγέντων περιοχών, από την Κρήτη έως και την Πάλαιρο  της Αιτωλοακαρνανίας, την Πρέβεζα, την Πάργα, τη Θεσπρωτία κ.λπ.

Στην  Κέρκυρα δεν τρέχει απολύτως τίποτα. Λες και κανείς δεν βλέπει τους φοίνικες που ξεραίνονται ο ένας μετά τον άλλο, λες και τα κουφάρια τους που παραμένουν στη θέση τους, ελλείψει κυρίως οικονομικών μέσων για την απομάκρυνσή τους , δεν αποτελούν εστία μολύνσεως. Λες και συμβιβαζόμαστε με την ιδέα ότι και οι ξεροί φοίνικες μπορούν στο εξής να κοσμούν το κερκυραϊκό τοπίο. Προφανώς και οι ξενοδόχοι δεν έχουν αντίρρηση οι ζωντανοί φοίνικες στον περιβάλλοντα χώρο των ξενοδοχείων τους να μεταβληθούν σε μακάβριες γκρίζες ομπρέλες. Και δεν φαίνεται να ανησυχούν ούτε οι ιδιοκτήτες των ενοικιαζομένων  καταλυμάτων, με τους φοίνικες στις αυλές να ξεραίνονται ο ένας μετά τον άλλο.    

Κι ενώ κλείνουν σε λίγες μέρες δέκα χρόνια από την εμφάνιση του κόκκινου σκαθαριού στην Ελλάδα, στο άκουσμα του όρου «κόκκινο σκαθάρι», ενδεχομένως οι περισσότεροι από τους δημοτικούς και περιφερειακούς μας άρχοντες, να νομίσουν ότι γίνεται αναφορά σε κάποιον απεχθή κομουνιστή… Τόσο καλά το γνωρίζουν, τόσο πολύ έχουν ασχοληθεί μ΄αυτό.

Ανύπαρκτη και η Δασική Υπηρεσία, απούσα και η Διεύθυνση Γεωργίας,  ενώ τους γεωπόνους μας ούτε καν σαν χόμπι δεν τους απασχολεί το θέμα.

Πολύ λυπάμαι αλλά θα το πω, ένα μικρό δείγμα της αδιαφορίας, του οχαδερφισμού και της αποχαύνωσης που μαστίζουν τις τελευταίες δεκαετίες την κερκυραϊκή κοινωνία αποτελεί η «συμμετοχή» των κατοίκων του πρώην δήμου Θιναλίων στην πρόσφατη εκδήλωση που είχε διοργανώσει η «Περιβαλλοντική Παρέμβαση η Αντινιώτη» για ενημέρωση του κοινού από ειδικό γεωπόνο-ερευνητή στην Αχαράβη. Σε μια περιοχή (Ροδα, Αχαράβη, Αλμυρός) που έχει πληγεί τα μέγιστα από την «κατάρα των Φαραώ» (έτσι αποκαλούν κάποιοι το κόκκινο σκαθάρι λόγω της προέλευσής του), παρά τις αφίσες, τα τηλεφωνήματα κ.λπ. που είχαν προηγηθεί, στην αίθουσα παραβρέθηκαν συνολικά μόνον 2 (δύο) από τους κατοίκους…   

  

 

 



 

Pin It